Plantae

Poll without page-refresh

Article on other languages:

	del.icio.us
	Digg
	Furl
	Reddit
	Rojo
	Add to OnlyWire

Yura

Yurakuna

Mitan kamay

Dominio:	Eukaryota
Regnum:	Plantae Haeckel, 1866

Divisions

Q'umir laqu

Embryophyta (allpa pacha yura)

Bryophyta
Tracheophyta
- †Rhyniophyta
- †Zosterophyllophyta
- Lycopodiophyta
- †Trimerophytophyta
- Pteridophyta
- †Progymnospermophyta
- Spermatophyta

† Nematophytes

Yura (latin simipi: Planta - (regnum) Plantae, grigu simipi: Φυτόν - Φυτά) nisqaqa llapan imapas allpamanta wiñaq kawsaqmi, inti wayllay nisqata ruraq. Yuraqa saphiyuq, chillkiyuq, raphiyuqmi.

Ima hinam kawsanku

Kay hinataq yurakunaqa wiñankum: Mallkikunaqa sach'akunapas lliwmanta aswan hatunmi. Qurakunataq aswan pisim. Wiñayninkamaqa kay hinam kamanchik:

Huklla wata qura: qirunnaq yura, huklla wata kawsaq
Sinchi qura: allpa ukhullapi qiruyuq yura, aswan wata kawsaq
Thansa: Qirusapa, ichaqa uchuylla yura, mana ch'ulla kurkuyuq, achka k'allma hinayuq
Sach'a: Qirusapa, hatun yura, ch'ulla kurkuyuq, k'allmakunayuq

Tukuy yurakunaqa q'umir raphinkunapi intip achkiyninpi misk'ita ruranku. Kawsanapaqqa intip achkiyninta, wanuta, yakutapas mat'ipayanku. Saphinkunawan yakuta wanutapas ch'unqamunku.

Tuktuyuq, murukunata ruraq yurakunataqa muruyuq icha tuktuyuq ninchik. Hukkunataq, tuktunnaq yurakunaqa, pisillam (ahinataq laqu icha qucha yuyu).

Yurakunap kawsaykuqninkunap pirqankunaqa silulusayuqmi.

Inti wayllay

Yurakunap raphinpi kawsaykuqkunapiqa kawsaykuq inti wayllaq (kloroplastu) nisqakunam. Chay raphi q'umirniyuq (klorophila nisqayuq) inti wayllaqkunawan, inti wayllay nisqata ruraspa yaku iñuwakunata ch'iqtaspa muksichaqtam kachaykunku. Chimlasayta wayra pachamanta hurquykuspa uwas misk'itam ruraykunku. Yurap rurasqan muksichaqtam ñuqanchik runakunataq kawsananchikpaq mat'ipayanchik. Mana yurakuna kaptin, manam wayra pachapi muksichaq kanmanchu. Chayraykum ancha-anchatam kawsaq pachapi yurakunatam, sach'a-sach'akunatam mat'ipayanchik. Tukuy uywakuna, runakunapas muksichaq wapsita hurquykuspa chimlasayta qarquykuspa samanku, hinallataqmi yurakunapas mana inti wayllachkaspan.

Yurakunap mitan kamay raki huñukuna

Yurakuna

Paqu laqukuna (Phaeophyta) (manam kaqlla ayllu huñupichu)
Puka laqukuna (Rhodophyta)
Q'umir yurakuna (Chlorophyta)
- Q'umir laqukuna (Chlorophyceae)
- Rumi millmakuna (Bryophyta)
- Tuktunnaq sirk'ayuqkuna (Pteridophyta)
  - Raki-rakikuna (Pteridopsida)
  - Muqu-muqukuna (Equisetophyta)
  - Hiki p'anqa yurakuna (Lycopodiophyta)
  - Psilotopsida
- Muruyuqkuna (Spermatophyta)
  - Llat'an muruyuqkuna (Gymnospermae)
    - Akwayuqkuna (Coniferae)
    - Sikas yurakuna (Cycadophyta)
    - Yinku yurakuna (Ginkgophyta)
  - Qatasqa muruyuqkuna (Angiospermae)
    - Iskay phutuy raphiyuqkuna (Dicotyledoneae)
      - Ch'ulla khata sisayuqkuna (Magnoliopsida)
      - Kimsa khata sisayuqkuna (Rosopsida)
    - Ch'ulla phutuy raphiyuqkuna (Monocotyledoneae / Liliopsida)

Mikhuna chakra yurakuna

Chakranchikkunapi miraspa tarpusqa sach'akunataqa mallkikunam ninchik.

Lliwmanta aswan tarpusqanchik chakra yurakunaqa sarawan papam.

Kaypi huk chakra yurakunam:

Hampina chakra yurakuna

Q'apachanakuna

Mallkikuna

Hampina qurakuna

Sumaq t'ikakuna

"http://qu.wikipedia.org/wiki/Yura" p'anqamanta chaskisqa (Wikipedia, Qhichwa / Quechua)

Katiguriyakuna: Yura | Kawsaq

More about Plantae: characteristic kingdom plantae, characteristic plantae, plantae reino, classification kingdom plantae, picture plantae, phylum plantae, kingdom plantae six,

This article is from Wikipedia. All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License.